close
గుప్పిట సమాచారం  విప్పుతుందా?

ఆర్టీఐ పరిధిలోకి సీజేఐపై నేడు తీర్పు

సమాచార హక్కు చట్టం(ఆర్టీఐ)- ప్రభుత్వ విభాగాలు, సంస్థల నుంచి సమాచారాన్ని పొందేందుకు ప్రజలకు లభించిన బ్రహ్మాస్త్రమిది. చట్టం కింద పౌరులు దరఖాస్తు చేసుకున్నప్పుడు వారికి ప్రభుత్వ సంస్థలు సమాచారాన్ని అందించాల్సి ఉంటుంది. ఈ చట్టాన్ని న్యాయవ్యవస్థకు కూడా అమలుచేస్తే దాని స్వతంత్రత దెబ్బతింటుందన్న వాదనపై దాదాపు పదేళ్లుగా కోర్టుల్లో కేసులు నడుస్తున్నాయి. ఇలా సమాచారాన్ని అందివ్వడం, కొలీజియంలో జరిగిన రహస్య విషయాలను బయటికి చెప్పడం న్యాయవ్యవస్థ స్వతంత్రతకు ముప్పు అంటూ సొంత కోర్టులోనే దేశ అత్యున్నత న్యాయస్థానం వాదించింది.

తెరపైకి ఎందుకొచ్చింది?
* న్యాయమూర్తుల ఆస్తుల సమాచారాన్ని కోరుతూ 2007లో సుభాష్‌ చంద్ర అగర్వాల్‌ అనే ఆర్‌టీఐ కార్యకర్త సుప్రీంకోర్టులో అర్జీ దాఖలుచేశారు. న్యాయమూర్తుల నియామకానికి సంబంధించి సుప్రీంకోర్టు కొలీజియంకు, కేంద్రానికి మధ్య జరిగిన ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలను తెలియజేయాలని అభ్యర్థించారు. 
* అగర్వాల్‌ అభ్యర్థనను కోర్టు తిరస్కరించింది.
* దీంతో అగర్వాల్‌ కేంద్ర సమాచార కమిషన్‌(సీఐసీ)ను ఆశ్రయించారు. సుప్రీంకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి(సీజేఐ) కూడా ఆర్టీఐ పరిధిలోకి వస్తారు కాబట్టి సమాచారాన్ని వెల్లడించాల్సిందేనంటూ అత్యున్నత న్యాయస్థానానికి చెప్పాలని అభ్యర్థించారు.
* అగర్వాల్‌కు అనుకూలంగా సీఐసీ తీర్పు ఇచ్చింది. గుర్తుతెలియని వ్యక్తుల చొరబాట్ల నుంచి న్యాయవ్యవస్థకు స్వేచ్ఛ కల్పించాలన్న సుప్రీంకోర్టు అభ్యర్థనను తిరస్కరించింది. 
* సీఐసీ ఉత్తర్వుల్ని దిల్లీ హైకోర్టులో సుప్రీంకోర్టు సవాలుచేసింది. సీజేఐ ఆస్తుల వెల్లడి వ్యక్తిగత సమాచారం కిందికి వస్తుందని, దాన్ని వెల్లడించలేమని వాదించింది. అతి పారదర్శకత న్యాయవ్యవస్థ స్వతంత్రతను దెబ్బతీస్తుందని పేర్కొంది. 
* అయితే సీజేఐ ఆర్టీఐ పరిధిలోకి వస్తారని, ఆస్తులు వెల్లడించాల్సిందేనంటూ హైకోర్టు ఏకసభ్య ధర్మాసనం 2009 సెప్టెంబరు 2వ తేదీన తీర్పు ఇచ్చింది.
* ఏకసభ్య ధర్మాసనం తీర్పును హైకోర్టు డివిజన్‌ బెంచ్‌ ముందు సుప్రీంకోర్టు అపీలు చేసింది.
* హైకోర్టు డివిజన్‌ బెంచ్‌ 2010 జనవరి 10వ తేదీన తీర్పు వెలువరిస్తూ- సీజీఐ కార్యాలయం కూడా ఆర్టీఐ పరిధిలోకి వస్తుందని తేల్చిచెప్పింది. న్యాయవ్యవస్థ స్వతంత్రత అనేది న్యాయమూర్తుల హక్కుకాదని, అది వారి బాధ్యత అని 88 పేజీల తీర్పులో వ్యాఖ్యానించింది. చీఫ్‌ జస్టిస్‌ ఎ.పి.షా, జస్టిస్‌ విక్రమ్‌జిత్‌ సేన్‌, జస్టిస్‌ ఎస్‌.మురళీధర్‌లు ఈ బెంచ్‌లో సభ్యులు. 
సొంత కోర్టులో సుప్రీం అపీలు
హైకోర్టు తీర్పును సవాలుచేస్తూ సుప్రీంకోర్టులో అపీళ్లు దాఖలయ్యాయి. ఇందులో ఒక అపీలును సుప్రీంకోర్టు సెంట్రల్‌ పబ్లిక్‌ ఇన్‌ఫర్మేషన్‌ ఆఫీసర్‌ స్వయంగా వేశారు. పదేళ్లుగా ఈ కేసు అత్యున్నత న్యాయస్థానంలో నలుగుతోంది. మొదట్లో దీనిపై త్రిసభ్య ధర్మాసనం విచారించింది. ఆ తర్వాత 2017లో రాజ్యాంగ ధర్మాసనానికి నివేదించారు. హైకోర్టు తీర్పు అమలుపై సుప్రీంకోర్టు స్టే విధించింది. కేసుపై ఈ ఏడాది ఏప్రిల్‌ 4వ తేదీన వాదనలు ముగిశాయి. చీఫ్‌ జస్టిస్‌ రంజన్‌ గొగొయి నేతృత్వంలోని రాజ్యాంగ ధర్మాసనం తీర్పును రిజర్వ్‌లో ఉంచింది. పూర్తి సమాచారాన్ని బయటికి ఇవ్వడం ప్రతికూల ఫలితాల్ని ఇవ్వొచ్చని అప్పట్లో చీఫ్‌ జస్టిస్‌ గొగొయి వ్యాఖ్యానించారు. 

ఆర్టీఐ చట్టం పరిధిలోకి  ఎందుకు? 
భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి(సీజేఐ)ని ఆర్టీఐ చట్టం పరిధిలోకి తేవాలని వాదించేవారు బలమైన కారణాలనే వినిపిస్తున్నారు. 

* ప్రభుత్వ యంత్రాంగంలోని ప్రతి విభాగమూ పారదర్శకంగా ఉండాలని చెప్పే న్యాయవ్యవస్థ తన విషయంలో ఎందుకు ఉండలేకపోతోంది? 
* న్యాయమూర్తుల నియామకం ఎలా జరుగుతోంది.. కొలీజియంలోని జడ్జీల అభిప్రాయాలకు తగిన ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నారా.. అనే సమాచారాన్ని తెలుసుకునే హక్కు దేశ ప్రజలకు లేదా?
* సమాచార వెల్లడి కోసం ప్రత్యేకంగా ఏర్పాటయిన సీఐసీ లాంటి స్వతంత్ర సంస్థ చెప్పిన తర్వాత కూడా సమాచారాన్ని బహిర్గతం చేయడానికి సుప్రీంకోర్టు ఎందుకు వెనుకాడుతోంది?
* సీఐసీ ఉత్తర్వుల్ని సుప్రీంకోర్టు సొంత కోర్టులోనే సవాలుచేయడం, అందులో సంబంధిత కోర్టు న్యాయమూర్తులే ఉండడం వల్ల సామాన్యులకు అనుమానాలు తలెత్తవా?

ఏమిటీ  సమాచార హక్కు చట్టం?

సాధారణ పౌరులు ఎవరైనా సరే పబ్లిక్‌ అథారిటీ(ప్రభుత్వ సంస్థ లేదా దాని విభాగం) నుంచి సమాచారాన్ని పొందేందుకు వీలుకల్పిస్తూ 2005 జూన్‌ 15వ తేదీన పార్లమెంటు చట్టం చేసింది. అదే ఏడాది అక్టోబరు 12వ తేదీన ఆర్టీఐ చట్టం అమల్లోకి వచ్చింది. సమాచారం కోసం పౌరులు దరఖాస్తు చేసుకున్న 30 రోజుల్లోగా వారికి దానిని అందివ్వడం ప్రభుత్వ విభాగాల బాధ్యత. ప్రైవేటు సంస్థలు దీని పరిధిలోకి రావు. చట్టం చేసిన తర్వాత మొదటి పదేళ్లలో దేశవ్యాప్తంగా దాదాపు 1.75 కోట్ల దరఖాస్తులు అందాయి. ఆర్టీఐ కమిషనర్లకు దాదాపు న్యాయవ్యవస్థ లాంటి అధికారాలే ఉంటాయి. ప్రస్తుతం మన దేశంలో అధికార రహస్యాల చట్టం-1923, మరికొన్ని చట్టాలు సమాచారాన్ని బహిర్గతం చేయడాన్ని నిషేధిస్తున్నాయి. అయితే కొత్త ఆర్టీఐ చట్టం మాత్రం సమాచారం పొందడాన్ని పౌరుల ప్రాథమిక హక్కుగా నిర్దేశించింది. 

పిటిషనర్‌ వాదనేంటి?
* ఆర్టీఐ చట్టంలో భాగస్వామి కావడానికి న్యాయవ్యవస్థ అయిష్టత చూపడం దురదృష్టకం. వారు వేరే విశ్వానికి చెందినవారా?
* ప్రభుత్వంలోని ఇతర సంస్థల్లో పారదర్శకతను నొక్కిచెప్పే న్యాయవ్యవస్థ- తన సొంత విషయాల దగ్గరకు వచ్చేసరికి అయిష్టతను ఎందుకు చూపుతోంది?
* న్యాయవ్యవస్థలో కార్యనిర్వాహక వ్యవస్థ జోక్యం వద్దని మాత్రమే జాతీయ న్యాయ బాధ్యతాయుత కమిషన్‌ చట్టం చెప్పింది. దానర్థం న్యాయవ్యవస్థను ప్రజా నిఘాకు దూరంగా ఉంచాలని కాదు. 
* న్యాయమూర్తుల నియామకం, బదిలీలు అంతుచిక్కని రహస్యంగా ఉన్నాయి... అవికూడా కొందరు వ్యక్తుల చేతుల్లోనే. నియామకాలు, బదిలీల్లో తప్పుజరగడాన్ని తోసిపుచ్చలేం. బంధుప్రీతికీ ఆస్కారం ఉంది. 
- పిటిషనర్‌ ఎస్‌.సి.అగర్వాల్‌ తరఫున హైకోర్టులో ప్రశాంత్‌ భూషణ్‌ వినిపించిన వాదన
‘‘పౌరుల భావ వ్యక్తీకరణకు రాజ్యాంగం కల్పించిన హక్కును మాత్రమే ఆర్టీఐ చట్టం గుర్తిస్తోంది. కానీ న్యాయవ్యవస్థ స్వతంత్రత అనేది రాజ్యాంగ మౌలిక స్వరూపంలోనే ఉంది. భావవ్యక్తీకరణ స్వేచ్ఛ, న్యాయవ్యవస్థ స్వతంత్రత ఈ రెండూ సమున్నతమైనవే. వీటి మధ్య సమతుల్యం పాటించాల్సి ఉంది. ఇప్పుడు జరుగుతున్న ఈ చర్చ దేశానికి ఆరోగ్యకర పరిణామం’’
- అపీలును విచారణకు స్వీకరించిన సందర్భంగా సుప్రీంకోర్టు చేసిన వ్యాఖ్య
- ఈనాడు ప్రత్యేక విభాగం

ముఖ్యాంశాలు

జిల్లా వార్తలు

దేవతార్చన


రుచులు
+

© 1999- 2019 Ushodaya Enterprises Pvt.Ltd,All rights reserved.
Powered By Margadarsi Computers

Android PhonesApple Phones

For Editorial Feedback - eMail: infonet@eenadu.net
For Digital Marketing enquiries Contact : 9000180611, 040 - 23318181 eMail :marketing@eenadu.net
Best Viewed In Latest Browsers

Terms & Conditions   |   Privacy Policy

Contents of eenadu.net are copyright protected.Copy and/or reproduction and/or re-use of contents or any part thereof, without consent of UEPL is illegal.Such persons will be prosecuted.